Jak ustawić lusterka w samochodzie?
Lusterka należy ustawić dopiero po zajęciu prawidłowej pozycji za kierownicą. Lusterko wewnętrzne powinno pokazywać możliwie dużą część tylnej szyby, natomiast lusterka boczne powinny obejmować przestrzeń za samochodem i obok niego, przy jednoczesnym ograniczeniu martwego pola. Najważniejsze jest to, aby nie ustawiać lusterek „na oko” przed ustawieniem fotela. Jeżeli pozycja kierowcy później się zmieni, zmieni się również obszar widoczny w lusterkach. Prawidłowo ustawione lusterka nie eliminują całkowicie konieczności obserwowania otoczenia przez kierowcę. Mają natomiast zapewnić możliwie szerokie pole widzenia i ułatwić ocenę sytuacji za oraz obok samochodu.
Dlaczego prawidłowe ustawienie lusterek jest tak ważne?
Lusterka są jednym z podstawowych elementów wyposażenia samochodu odpowiedzialnych za zapewnienie kierowcy widoczności przestrzeni znajdującej się za pojazdem. Ich zadanie wydaje się proste: kierowca spogląda w lusterko i widzi, co znajduje się z tyłu. W rzeczywistości odpowiednie ustawienie lusterek wymaga trochę więcej uwagi. Kierowca podczas jazdy musi kontrolować nie tylko to, co znajduje się bezpośrednio przed samochodem. Powinien również wiedzieć, co dzieje się za pojazdem i po jego bokach.
Jest to szczególnie istotne podczas:
- zmiany pasa ruchu,
- wyprzedzania,
- włączania się do ruchu,
- skręcania,
- omijania przeszkód,
- parkowania,
- cofania,
- zatrzymywania się przy krawędzi jezdni.
Źle ustawione lusterka mogą powodować, że kierowca będzie miał ograniczoną możliwość obserwacji otoczenia. Co ważne, samo posiadanie trzech lusterek nie oznacza jeszcze, że kierowca ma zapewnioną dobrą widoczność. Liczy się ich ustawienie. Przepisy dotyczące warunków technicznych pojazdów określają wymagania dotyczące wyposażenia samochodów w lusterka lub równoważne urządzenia zapewniające widoczność pośrednią. W przypadku samochodów osobowych lusterko wewnętrzne jest co do zasady wymagane, z określonymi wyjątkami, a zewnętrzne lusterka są wymagane po stronie kierowcy i pasażera.
Kiedy należy ustawiać lusterka?
Najlepiej przyjąć prostą zasadę: najpierw fotel, następnie kierownica, a dopiero później lusterka. Dlaczego? Pozycja głowy kierowcy względem samochodu wpływa na to, jaki obszar będzie widoczny w lusterkach. Jeżeli kierowca ustawi lusterka, a następnie przesunie fotel o kilka centymetrów do przodu albo do tyłu, ustawienie lusterek może już nie być optymalne. Dlatego przed rozpoczęciem jazdy warto wykonać krótką sekwencję przygotowania samochodu. Nie oznacza to, że każdy samochód będzie wymagał dokładnie takiej samej kolejności. Niektóre pojazdy mają pamięć ustawień fotela i lusterek, elektryczną regulację czy automatyczne przyciemnianie. Zasada pozostaje jednak taka sama: lusterka powinny być dopasowane do aktualnej pozycji kierowcy.
Prawidłowa kolejność:
- ustaw fotel,
- ustaw oparcie,
- ustaw zagłówek,
- ustaw kierownicę,
- zapnij pas bezpieczeństwa,
- ustaw lusterko wewnętrzne,
- ustaw lewe lusterko zewnętrzne,
- ustaw prawe lusterko zewnętrzne,
- rozpocznij jazdę.
Jak ustawić lusterko wewnętrzne?
Lusterko wewnętrzne powinno umożliwiać obserwowanie możliwie dużej części przestrzeni znajdującej się za samochodem. Najczęściej prawidłowe ustawienie oznacza takie ustawienie lusterka, aby jego obraz obejmował całą tylną szybę albo możliwie dużą jej część. Nie należy natomiast ustawiać go tak, aby większość powierzchni lustra pokazywała podsufitkę, zagłówek albo wnętrze samochodu.
Prawidłowe ustawienie lusterka wewnętrznego:
- siedź w swojej normalnej pozycji za kierownicą,
- nie pochylaj głowy specjalnie do ustawiania lusterka,
- ustaw lusterko tak, aby obejmowało tylną szybę,
- sprawdź widoczność drogi znajdującej się za samochodem,
- po ustawieniu nie zmieniaj pozycji ciała tylko po to, aby uzyskać lepszy obraz.
Jak ustawić lewe lusterko boczne?
Lewe lusterko powinno zapewniać kierowcy szeroki obraz przestrzeni znajdującej się po lewej stronie samochodu. Jednym z często powtarzanych błędów jest ustawienie go tak, aby kierowca widział dużą część własnego samochodu. Owszem, niewielki fragment nadwozia może być widoczny i może ułatwiać orientację przestrzenną, ale nie powinien zajmować większości powierzchni lustra. Im więcej miejsca zajmuje bok samochodu, tym mniej przestrzeni pozostaje na obserwowanie tego, co dzieje się obok i za pojazdem.
Przy ustawianiu lewego lusterka:
- usiądź w normalnej pozycji kierowcy,
- ustaw lusterko tak, aby obejmowało przestrzeń za pojazdem,
- ogranicz ilość widocznego boku samochodu,
- sprawdź, czy możesz obserwować pojazdy znajdujące się na sąsiednim pasie,
- po ustawieniu nie zmieniaj pozycji głowy.
Jak ustawić prawe lusterko boczne?
Prawe lusterko jest dla wielu kierowców trudniejsze do prawidłowego ustawienia, ponieważ znajduje się dalej od kierującego. Jego znaczenie jest jednak ogromne. Pomaga między innymi podczas: zmiany pasa ruchu w prawo, omijania, parkowania, obserwowania pojazdów znajdujących się po prawej stronie. Podobnie jak w przypadku lewego lusterka, nie powinno być ono ustawione wyłącznie po to, aby kierowca widział bok samochodu.
W prawym lusterku powinieneś mieć możliwość obserwowania:
- przestrzeni za samochodem,
- sąsiedniego pasa,
- pojazdów znajdujących się po prawej stronie,
- odpowiedniej części obszaru przy samochodzie.
Czym jest martwe pole?
Martwe pole to obszar wokół samochodu, którego kierowca nie jest w stanie bezpośrednio obserwować za pomocą lusterek. Jego wielkość zależy między innymi od:
- konstrukcji samochodu,
- wielkości lusterek,
- ustawienia lusterek,
- pozycji kierowcy,
- kształtu nadwozia,
- wysokości samochodu.
Problem martwego pola jest szczególnie istotny podczas zmiany pasa ruchu. Może się zdarzyć, że kierowca spojrzy w lewe lusterko, nie zobaczy samochodu, a po rozpoczęciu zmiany pasa okaże się, że pojazd znajdował się właśnie w obszarze niewidocznym. Dlatego lusterko nie powinno być traktowane jako jedyne źródło informacji przed zmianą pasa. Kierowca musi prawidłowo obserwować otoczenie i upewnić się, że wykonanie manewru jest bezpieczne.
Jak korzystać z lusterek podczas zmiany pasa?
Samo ustawienie lusterek nie wystarczy. Równie ważne jest prawidłowe korzystanie z nich podczas jazdy. Przed zmianą pasa kierowca powinien odpowiednio wcześnie ocenić sytuację na sąsiednim pasie. Nie należy czekać do ostatniej chwili. Warto również pamiętać, że lusterko pokazuje sytuację z pewnym opóźnieniem względem miejsca, w którym znajduje się kierowca. Dlatego trzeba nauczyć się oceniać zarówno odległość, jak i prędkość zbliżającego się pojazdu. Prawidłowe korzystanie z lusterek jest szczególnie istotne podczas nauki jazdy, ponieważ początkujący kierowcy często skupiają większość uwagi na drodze znajdującej się bezpośrednio przed samochodem.
Przed zmianą pasa:
- obserwuj sytuację z odpowiednim wyprzedzeniem,
- sprawdź lusterko wewnętrzne,
- sprawdź odpowiednie lusterko boczne,
- oceń martwe pole,
- upewnij się, że manewr jest bezpieczny,
- dopiero wtedy rozpocznij zmianę pasa.
Lusterka a parkowanie
Prawidłowo ustawione lusterka są bardzo pomocne podczas parkowania, ale ich ustawienie nie zawsze powinno wyglądać dokładnie tak samo jak podczas jazdy po drodze. Wiele współczesnych samochodów ma możliwość elektrycznej regulacji lusterek, a niektóre modele dodatkowo automatycznie obniżają prawe lub lewe lusterko podczas cofania. Takie rozwiązania mogą ułatwiać obserwację przestrzeni przy samochodzie. Nie oznacza to jednak, że kierowca powinien patrzeć wyłącznie w lusterka. Podczas parkowania i cofania trzeba obserwować całe otoczenie pojazdu. Lusterka pokazują tylko określony fragment przestrzeni, dlatego mogą nie pokazać pieszego, roweru, słupka czy niskiej przeszkody znajdującej się w miejscu niewidocznym z fotela kierowcy.
Podczas parkowania warto pamiętać o:
- sprawdzeniu przestrzeni za samochodem,
- kontrolowaniu obu lusterek zewnętrznych,
- obserwowaniu otoczenia przez szyby,
- zwracaniu uwagi na pieszych i innych uczestników ruchu,
- dostosowaniu prędkości cofania do widoczności,
- zatrzymaniu samochodu, jeśli nie masz pewności, co znajduje się w pobliżu pojazdu.
Najczęstsze błędy przy ustawianiu lusterek
Początkujący kierowcy często ustawiają lusterka w taki sposób, aby „dobrze widzieć samochód”. To naturalne, szczególnie podczas pierwszych godzin nauki. Problem pojawia się wtedy, gdy bok samochodu zajmuje znaczną część powierzchni lustra, a przestrzeń obok pojazdu jest mocno ograniczona. Drugim częstym błędem jest ustawianie lusterek jeszcze przed dopasowaniem fotela. Jeżeli kierowca później zmieni swoją pozycję, ustawienie lusterek może przestać być optymalne.
Ten ostatni błąd jest szczególnie istotny. Sprawdzenie lusterka powinno być krótkie. Kierowca nie powinien przez kilka sekund odrywać uwagi od tego, co dzieje się przed samochodem.
Jak sprawdzić, czy lusterka są ustawione prawidłowo?
Nie ma jednego ustawienia, które będzie idealne dla każdego samochodu i każdego kierowcy. Różnią się przecież zarówno konstrukcje samochodów, jak i wzrost oraz pozycja kierującego.
Można jednak wykonać prosty test. Po ustawieniu lusterek usiądź w swojej normalnej pozycji i sprawdź, czy:
- lusterko wewnętrzne daje dobry obraz sytuacji za samochodem,
- lewe lusterko pozwala obserwować przestrzeń po lewej stronie,
- prawe lusterko pokazuje odpowiednią część przestrzeni po prawej stronie.
Następnie warto przejechać kilka metrów w bezpiecznym miejscu i obserwować, czy ustawienie rzeczywiście pozwala wygodnie kontrolować otoczenie.
Ustawianie lusterek – najważniejsze zasady w skrócie
Jeżeli chcesz zapamiętać tylko najważniejsze informacje, wystarczy kilka zasad.
Podsumowanie
Prawidłowo ustawione lusterka zwiększają możliwość obserwowania przestrzeni wokół samochodu i pomagają kierowcy podejmować bezpieczne decyzje. Nie istnieje jednak ustawienie, które sprawi, że kierowca będzie widział absolutnie wszystko. Nawet najlepsze lusterka nie zastępują świadomej obserwacji drogi. Najważniejsze jest połączenie trzech rzeczy: prawidłowego ustawienia lusterek, regularnego korzystania z nich oraz odpowiedniej oceny sytuacji na drodze. Warto wyrobić sobie ten nawyk już podczas kursu prawa jazdy. Dzięki temu później kontrolowanie lusterek staje się naturalną częścią prowadzenia samochodu.